بخش نخست: مدیریت جوجهها
بهقلم: مجید ز.
بهجای پیشگفتار: گپی با خوانندگان
در مورد شیوهها و شگردهای تربیتی و اصولی که بهقصد آمادهکردن جوجهها برای پرش بهکار گرفته میشود، در جامعهی کبوترپروران گمانهها و دیدگاههای متفاوتی وجود دارد که این پراکندگی کار را برای نوآموزان این رشته دشوار کرده است. در دیگر سو، آلودگی باورهای عامه به خرافات و حضور نگرشهای واپسمانده و غیر علمی در این رشته، جلوی پویایی این ورزش را گرفته است. فرهنگ عمومی کبوترداری در ایران فعلی، همچنان «شفاهی» مانده است؛ در این میدان، بازار گزافهگویی تا بخواهید گرم است و حرف و حدیثهای بیپایه و کمتر اندیشیده زبان به زبان میگردد. در چنین شرایط بغرنجی است که بسیاری از اهالی مسابقه (گرو)، از روی ناامیدی، دست به دامن تلفیق کبوتر ایرانی با نژادهای خارجی نظیر پاکستانی، هندی، تیپلر انگلیسی/ایرلندی و حتا صرب شدهاند!
بهگمانی، شاید بزرگترین گرفتاری جامعهی کبوترپروران ایران، تکثیر بیرویه و بیبرنامهی کبوتر و ازدیاد نسلهاییست که از لحاظ استانداردهای ظاهری و شاخصههای پروازی، در نازلترین سطح ممکن قرار گرفتهاند. کبوتر جنس و استثنایی، در دست تنها درصد معدودی از کبوترپروران ایرانی موجود است و این عده نیز ترجیح میدهند مازاد نیاز خود را از بین ببرند، ولی بدست کسی نیافتد! با این روحیهی مسلط در میدان کبوترداری ایرانی، تولید کبوتر مرغوب و قرارگرفتناش در دست عموم، کاری سخت دشوار بهنظر میآید.
گذشته از نزول سطح کیفی کبوتر بلندپرواز ایرانی در سالهای گذشته و نیز احتکار آن توسط تعدادی معدود از کبوترپروران، مشکل عمدهی دیگری که بنیهی این ورزش را تباه کرده است، ضعف معلومات و شکنندگی دیدگاهها در مدیریت، تربیت و آمادهسازی کبوتر ایرانی است. در ایران فعلی، اساس کار بر نظرهای ضد و نقیض افراد شالوده ریخته شده است و «شگرد» و «قلق» حرف اول را میزند نه روشهای علمی و نوین کارآزموده که بهخوبی جواب پس داده باشند. در فضایی گسیخته که هر کس ساز خودش را بزند و مراجع مناسبی برای آموزش کاربردی و تکوین این ورزش موجود نباشد، جز هرج و مرج و ایستایی حاصلی در فراسو نخواهد بود.
برای خروج از دوران رکود و دور فرسایش فعلی، بایستی خبرگان فن، اساتید، پیشکسوتان و کلاً جویندگانی که دستی بر قلم دارند، آموختهها و نقطهنظرات خود را مکتوب کنند تا در فضایی اشتراکی و مسئولانه، باب نقد و تفحص در دیدگاهها فراهم شود. چکیدهی این سلسله گفتوگوها به اتفاق نظر بر روی ریزهکاریهای مختلف تربیتی و تمرینی کبوترداری ایرانی و «فهم مشترک» منجر خواهد شد که در واقع سرفصل حرکت به سوی بهبود فنی و کیفتی این ورزش است. لازم به تکرار است که بدون رسیدن به اجماع و ایجاد استانداردهای تثبیتشده در زمینههای پرورش، مدیریت، تربیت، تمرین و مسابقه برای کبوتر بلندپرواز ایرانی، که آنهم لازمهاش تلاش مکتوب از جمله نشر مقالات، مجلات (کاغذی و اینترنتی) و کتابهای روشنگر و آگاهنده و نیز تاسیس انجمنها و کلوپهای کبوتر و ایجاد پیوندهای علمی-تجربی با کلوپهای حرفهای کبوتر در سراسر دنیا است، ره به پیشرفت این رشته نخواهیم برد. این ورزش –چون هر حرکت پویا و مستقل دیگر در سراسر گیتی- زمانی به رشد کیفی مطلوب خود خواهد رسید که با اشتراک تجربه و فرهنگسازی مثبت و تزریق معلومات نوین به بدنهی آن، یک «مکتب فکری» با چارچوبها و اجزای مشخص و مورد قبول عموم ساخته شود. آنهنگام است که درخواهیم یافت کبوتر بلندپرواز ایرانی چگونه جواب پس میدهد.
زمان جداسازی، مختصات گنجهی جدید و شیوهی رفتار با جوجهها
ادامهی خواندن… “اصول راهنما برای نگهداری، تربیت و آمادهسازی جوجهها (بخش نخست)”