به قلم: حمید ضیا.
اگر به یاد داشته باشید در بخش نخست به انواع رنگهای اصلی پرداختیم. حالا در قسمت دوم مبحث ژنتیک کبوتر به انواع طرحها، رنگ چشم و رنگ قرمز یا سرخ مغلوب میپردازیم. برای بهتر فهمیدن قرمز مغلوب باید اول به طرحها بپردازیم. آشنائی با طرحها و رنگ چشم در شناسائی بهتر کبوترهایمان و پی بردن به اصالت آنها کمک خواهد کرد. بوده و هستند دوستانی که همواره از اینکه مثلاً کبوتر سبز آنها جوجه های زاغ میدهد شاکی هستند و یا هرگز از سرور نمیتواند سرور بکشند. این مسائل با دانستن کمی علم ژنتیک به راحتی حل میشوند و اگر دوستان زحمت این را به خود بدهند که هر یافتهای را در مورد کبوتران خوبشان (فقط و فقط کبوتران خوبشان و نه هر کبوتری) پیدا میکنند یادداشت کنند و این را به صورت یک عادت مثبت در خود پرورش بدهند، پس از چندین نسل کبوتران اصیل آنها دارای شناسنامه خواهند بود. این کار را کبوتربازان قدیمی نیز به طور غیر علمی انجام میدادهاند اما روشی که آنها اجرا میکردهاند فقط محدود به یک یا دو رنگ مختلف میشده است. کبوترهای سفید کاکلی رحمان خان نمونهی بارز عرض بنده هستند. با شنیدن اسم رحمان خان و دیدن رنگ سفید و کاکل به طور اتوماتیک شناسنامهی این کبوتر باز میشود و شما میدانید که این کبوتر پشت در پشت سفید است، داری قدرت پرش عالی است و غیره و غیره… این یک نوع شناسنامهی سنتی است که دهان به دهان چرخیده. حال اگر شما این شناسنامه را به صورت کتبی داشته باشید و به صورت سند ارائه بدهید، نه یک قدم که صد قدم از دیگران جلوتر خواهید بود.
طرحهای کبوتر (Patterns):
کبوترها به طور عمومی داری چهار طرح هستند. این طرحها هیچ ربطی به رنگ آنها ندارند. این طرحها در تمام رنگها وجود دارند حتی اگر ما نتوانیم آنها را ببینیم. مثلاً یک سفید مهر را در نظر بگیرید، اینطور به نظر میآید که شامل هیچکدام از این طرحها نمیشود، اما به محض اینکه آن را با یک سبز استاندارد جفت کنید با دیدن جوجهها متوجه خواهید شد که چه طرحی را داراست. طرحهای مختلف عبارتند از:
۱- بدون خط (barless) با علامت ژنتیکی c
۲- خطدار (bar) با علامت ژنتیکی +
۳- شطرنجی یا طرح زاغسبز (checker) با علامت ژنتیکی C
۴- طرح زاغسبز پر که دستپرها و دم آن کمی روشنتر است (t-pattern Checker) با علامت ژنتیکی CT
پس علایم طرحها اینها هستند:
c / + / C / CT
توجه داشته باشید که رنگهای یکدست مثل زاغ ذغالی (spread) جزو این طرحها نیستند، زیرا که این ژن به روی قسمت دیگری از کوروموزم مینشیند.
عکسهای زیر نمونههایی از این چهار طرح هستند که برای تفهیم راحتتر از رنگ استاندارد (سبز) آورده شدهاند. همانطور که قبلاً عرض کردم اینها فقط طرح هستند و هیچ ربطی به رنگ ندارند و هر چهار طرح را بر روی هر سه رنگ اصلی میتوان پیدا کرد.


