- به قلم: حمید ضیا.
هدف ما امروز آغاز یک سری مقالات آموزشی در مورد ژنتیک کبوتر است. در این مقالات سعی خواهیم کرد که با زبانی ساده و قابل فهم، دوستان را با ژنتیک کبوتر آشنا کنیم. این آشنایی به شما در راه اصلاح نژاد و حرکت به سوی آنچه انتظار شما از یک کبوتر است کمک خواهد کرد.
مهمترین مساله در جوجهکشی بوجود آوردن شکل و شمایل ظاهری مورد نظر میباشد. برای مثال کبوتر ایرانی از نظر نژادی یک سری خصوصیات فیزیکی که معرفهی این نژاد است را داراست. این خصوصیات ظاهری و ژنتیکی هستند که متمایز کننده نژادهای مختلف از یکدیگر میشوند. خوشبختانه علم ژنتیک تا حدی پیشرفت کرده که امروزه ما قادر خواهیم بود که کبوتر موردعلاقهی خودمان را به راحتی بوجود بیاوریم. این همان چیزی است که به ژنتیک معروف است. مبحث ژنتیک در مورد جاندارن مختلف متفاوت است. کبوتر با مرغ یا قناری یا فنچ و یا اسب از نظر ژنتیکی متفاوت هستند، و اگر شباهتی وجود داشته باشد بسیار محدود خواهد بود.
کبوتر وحشی یا چاهی (Columba Livia یا Wild – Type):
در مطالعات ژنتیکی کبوتر، همانند بقیه مطالعات ژنتیکی مبنای تمام تحقیقات بر یک استاندارد گذاشته شده است. در بیولوژی استاندارد هر جاندار آن است که برای اولین بار پیدا شده باشد. کبوتر وحشی یا چاهی معرف این استاندارد است و تمامی نژادهای کبوتر با این کبوتر مقایسه خواهند شد. این کبوترهای چاهی که اجداد کبوترهای امروزی هستند در تمام دنیا یافت میشوند. رنگ آنها خاکستری روشن است که دارای دو خط سیاه بر روی بالهایشان و یک خط سیاه بر روی انتهای دمشان هستند. در زبان فارسی اصطلاحاً به آن «سبز» و در زبان انگلیسی «آبی» میگویند. در مباحث علمی نیز از آن به رنگ آبی یاد میشود. با اینکه این پرنده در تمام نقاط دنیا کموبیش یافت میشود با اینحال تفاوتهای کوچکی بین آنها وجود دارد. مثلاً بعضی از آنها دارای دور چشم قرمز به جای دور چشم خاکستری هستند. بعضیها دارای رنگ خاکستری تیرهتر از بقیه هستند. بعضیها دارای پشت کمر روشنتر هستند. بعضیها در جوجگی دارای پا هایی تیره و بعضی دارای پاهایی روشن هستند. همچنین صداها و اندازههای آنها متفاوت میباشد. حالا ما کدام یکی را مبنای بحث ژنتیک مان باید قرار بدهیم؟ جواب ساده است. هر کدام که در دسترس بود. در بیولوژی مدرن به علت اینکه از اروپا آغاز شده است آن کبوتر چاهی را انتخاب کردهاند که دارای چشمانی قرمز، رنگی خاکستری روشن، و جثهای متوسط است. دقیقاً همان چیزی که در ایران و اروپا یافت میشود.